logo_ActiveJet_200.pngPatronat nad działem objęła marka Activejet - tusze i tonery dla każdego
Zadzwoń i zapytaj o zamiennik, Infolinia: 801 08 1111

Psychologia - artykuły

Cała prawda o kłamstwie

Badania pokazują, że przeciętny człowiek potrafi wykryć od 50 do 54 proc. kłamstw innych ludzi. Wyspecjalizowani w rozszyfrowywaniu kłamstw są agenci służb specjalnych oraz psychologowie i psychiatrzy pracujący jako terapeuci. Jednak nie ludzie, lecz maszyny są najbardziej niezawodne w rozpoznawaniu kłamstw.

Ich skuteczność polega na tym, że nieporównanie lepiej niż człowiek badają zmiany fizjologiczne, które są trudne, a czasami nawet niemożliwe do zaobserwowania przez człowieka.

 

Najlepszą znaną metodą wykrywania kłamstw jest badanie poligrafem - zintegrowanym urządzeniem elektronicznym, rejestrującym jednocześnie różne sygnały fizjologiczne odbierane z ciała pacjenta (z powierzchni lub wnętrza). Poligraf dokonuje zapisu np. tętna i ciśnienia krwi, przewodnictwa elektrycznego skóry (wykresy przedstawiające dynamikę zmian tych parametrów są prezentowane na ekranie monitora).

 

Poligraf stosowany jest do badań poligraficznych, a także przez policję jako wykrywacz kłamstw (w Polsce zwany wariografem), rejestrujący różne reakcje organizmu w sytuacji stresu wywołanego oszustwem

Urządzenie potrafi wykryć od 80 do 90 proc. kłamstw.

 

"Badania pokazują, że kiedy kłamiemy, poziom pobudzenia emocjonalnego i fizjologicznego wzrasta. Te niewyczuwalne przez nas samych subtelne zmiany fizjologiczne są monitorowane przez poligraf. Kłamiąc, w niezauważalny dla samych siebie sposób pocimy się, dlatego podstawowym wskaźnikiem dla poligrafu jest intensywność pocenia się. Urządzenie kontroluje również szereg innych reakcji fizjologicznych takich jak tętno, częstość oddechu lub ciśnienie" - wyjaśnia psycholog dr Tomasz Witkowski ze Szkoły Wyższej Psychologii Społecznej Wydział Zamiejscowy we Wrocławiu, który zajmuje się psychologią kłamstwa.

 

Na czym polega badanie wariografem? „Na początku badania mierzony jest aktualny poziom pobudzenia fizjologicznego. Następnie bada się poziom pobudzenia, kiedy pojawia się jakaś emocja. W kluczowej fazie przesłuchania zadaje się pytanie krytyczne i porównuje się odpowiedź fizjologiczną badanego z otrzymanymi już potencjałami. Jeżeli wynik jest znacząco wyższy, oznacza to, że udzielając tych odpowiedzi, badany był szczególnie pobudzony, a więc zapewne kłamał” – tłumaczy psycholog.

 

Poligraf można jednak oszukać. Do historii przeszedł Aldrich Ames, który w latach 70. szpiegował na rzecz  Związku Radzieckiego w amerykańskim laboratorium Los Alamos. Ames przechodził rutynowe badania wariografem, lecz wszystkie przeszedł pomyślnie. Jak tego dokonał?

 

„Jak oszukuje się wykrywacz kłamstw? Podczas badania poligrafem na etapie ustalania wstępnego poziomu pobudzenia badany dokonuje autostymulacji. Bolesne ukłucie się szpilką czy ugryzienie się w język powoduje natychmiastowe pobudzenie fizjologiczne. Kiedy zostanie ustalony wysoki wstępny poziom pobudzenia, różnica poziomów pobudzenia przy pytaniu krytycznym nie będzie już na tyle wielka, by badający rozpoznali ją jako reakcję na kłamstwo” – wyjaśnia dr Witkowski.

 

Wykrywacz kłamstw to luksus, na który niewiele służb wywiadowczych może sobie pozwolić. Jak bowiem podłączyć kogoś do poligrafu, by o tym nie wiedział? Urządzeniem, które omija wszystkie te niedogodności, jest analizator głosu, stosowany na przykład przez izraelski Mosad. Pobudzenie emocjonalne przy kłamaniu powoduje, ze głos staje się wyższy, piskliwy. „Analizator głosu przetwarza zarejestrowane w różnych sytuacjach brzmienie i wysokość głosu analizowanej osoby. Następnie przedstawia wyniki w postaci graficznej. Jeśli wysokość głosu danej osoby odbiega od tej, którą rejestrowano w podobnej sytuacji, zapewne dana osoba w tej właśnie chwili kłamała” – tłumaczy dr Witkowski.

 

Źródło: http://www.naukawpolsce.pl/nauka/


Komentarze
Ostatnie:
10.02.2016 17:21
Dodał(a): ~Janek
(IP: 212.225.226.*)
Zachęcam do zapoznania się z ciekawą publikacją Instytutu Badań Warigoraficznych

http://www.wariograf.com.pl/historia-wykrywania-klamstw-i-badan-wariograficznych
10.08.2013 1:15
Dodał(a): ~Simon
(IP: 91.189.74.*)
Cytat: "Najlepszą znaną metodą wykrywania kłamstw jest badanie poligrafem". byłbym baaardzo ostrożny w ferowaniu takich opinii bez podstawy naukowej. Nad skutecznością poligrafu było przeprowadzanych wiele badań, w tym przez Amerykańską Akademię Nauki czy Kongresowe Biuro Oceny Technologii. Kilkuset naukowców z doświadczeniem i wnioski z badań naukowych wskazują, iż: poligraf/wariograf ma skuteczność niewiele większą od przypadku (przyp. 50%) i to w przypadku wykonywania badania przez doświadczonego naukowca w warunkach badania. Zatem użycie poligrafu przez laika skutkuje jeszcze obniżeniem tej skuteczności. Oczywiście są lobbujący za poligrafem ale na podstawie lektury różnych badań, w tym nad zastosowaniem obrazowania aktywności mózgu funkcjonalnym rezonansem magnetycznym - fMRI (a obszary aktywności mózgu są dobrze poznane), śmiem twierdzić, że poligraf może mieć jedynie zastosowanie jako tzw. straszak a nie rzetelne narzędzie badawcze. W sądzie taki dowód z badania poligrafem po prostu zostanie wyśmiany. Podobnie analizator głosu. Są rzetelne badania na temat takiego analizatora? Rzetelne podkreślam, czyli naukowców z tej dziedziny, jak w przypadku ww. badań NAS. Za kilkadziesiąt dolarów można kupić w necie tzw. Truster - Voice Stress Analyzer i pobawić się ;-) Poza tym bardziej wierzyłbym w dobrze przeprowadzone badanie dobrym testem psychologicznym przez dobrego psychologa niż jakikolwiek wynalazek. Poza fMRI oczywiście, bo nad akywnością obszaru mózgu w którym kłamstwo jest aktywne, raczej nie można zapanować. Raczej.
6.10.2012 22:43
Dodał(a): ~wariograf.com.pl
(IP: 94.75.124.*)
www.wariograf.com.pl


Tomasz Pilicki - Badanie wariografem Warszawa

ul. Tamka 16

00 - 349 Warszawa

Telefon: (22) 379-03-77

E-mail: biuro@wariograf.com.pl
17.07.2011 13:17
Dodał(a): ~kefir
(IP: 83.2.47.*)
Jak oszukać wykrywacz kłamstw? Jak oszukać wariograf? Cała prawda o badaniu wariografem tylko na http://antywariograf.pl
6.11.2010 12:22
Dodał(a): ~ZgnilyChlopiec
(IP: 88.220.108.*)
Bardzo ciekawy artykuł.. ale... jak zwykle jest ale, wbrew powszechnej nazwie wariografu czyli wykrywacz kłamstw, nie jest urządzenie niezawodne!! Czemu?
Wszystko zależy od badanego czy emocje związane z badaniem nie wypłyną na jego układ (np. strach przed zawodnością urządzenia). Nawet jeśli weźmiemy pod uwagę różne warianty przeprowadzanych badań wariografem, czyli test pytań kontrolnych lub test pytań ukrytych.

Przegląd uczelni
w Polsce
WSPiA-220_1.jpg
Uniwersytet___l__ski_220.jpg
Polskie uczelnie w obrazach
miniatura
miniatura
miniatura